Joseph de Hond

Brigitte Boon-van der Mark

Zoon van Abraham en Judith

Joseph de Hond was een zoon van Abraham de Hond (geboren 20 november 1868 Amsterdam, overleden 8 februari 1956 Amsterdam) en Judith Walvisch (geboren 6 oktober 1870 Amsterdam, overleden 17 december 1944 Amsterdam). Joseph werd geboren op 3 juni 1912 in Amsterdam.

Militaire Dienst

Op 2 maart 1931 werd Joseph vrijgesteld voor Militaire Dienst vanwege “broederdienst”. (Vrijgesteld wegens broederdienst betekende dat een zoon niet in dienst hoefde omdat één of meerdere broers al aan de dienstplicht hadden voldaan.) In het Militieregister staat vermeld dat Joseph zeven jaar klassen Lager Onderwijs had gevolgd en dat hij destijds kappersbediende was.

Huwelijk

Joseph trad op 20 mei 1936 in Amsterdam in het huwelijk met Lena Pool. Zij werd op 19 oktober 1911 in Amsterdam geboren en was een dochter van Gottfried Pool (geboren 19 april 1882 Amsterdam, marktkoopman, vermoord 12 oktober 1942 Auschwitz-Birkenau) en Jetta Schlösser (geboren 12 november 1878 Doetinchem, vermoord 8 oktober 1942 Auschwitz-Birkenau).

Aangifte vermissing persoonsbewijs

Zondag 3 mei 1942 deed Joseph om 17.00 uur aangifte van de vermissing van zijn persoonsbewijs (nummer 583687, gekregen op 27 augustus 1941) die hij sinds 29 april 1942 kwijt was. Daarbij werd een bewijs van aangifte aan hem verstrekt. Op 22 juni 1942 ontving hij volgens zijn Amsterdamse archiefkaart een nieuw persoonsbewijs (nummer 414809).

Beroep

Op de archiefkaart van het Amsterdamse Stadsarchief staat dat Joseph sloper was.

Op de kaart van de Joodse Raad over Joseph staat dat hij aannemer was en datzelfde staat op zijn overlijdensakte uit Mauthausen.

Transporten onbekend

Meestal staat op de kaart van de Joodse Raad wel vermeld wanneer de desbetreffende persoon aangekomen is in bijvoorbeeld kamp Westerbork of kamp Vught, of op transport is gesteld naar één van de kampen in het Oosten. Maar op de kaart van Joseph staat dat niet.

Mauthausen

Op 16 januari 1943 werd een overlijdensakte voor Joseph opgesteld, hij zou op 15 januari 1943 tegen 15.00 uur zijn overleden. Op zijn kaart van de Joodse Raad staat bijgeschreven dat de Sicherheitspolizei had doorgegeven dat Joseph aan een longontsteking was overleden. (Dit was één van de meerdere door de Nazi’s bedachte doodsoorzaken die vermeld werden op overlijdensaktes, om de buitenwereld vooral niet te laten weten wat er werkelijk in de kampen gebeurde. Andere gebruikte doodsoorzaken waren bijvoorbeeld: tyfus, uitputting, hartstilstand, op de vlucht neergeschoten of ziekte.)

In Mauthausen werden lijsten bijgehouden met daarop vermeld de dagelijkse wijzigingen in gevangenen-aantallen. Op de lijst van 16 januari 1943 staan drieëntwintig overleden mannen vermeld, waaronder negen Nederlanders, die allen op 15 januari 1943 waren “overleden” in Mauthausen tussen zeven uur ’s ochtends en half vier ’s middags, Joseph was één van de negen Nederlanders.

Lena overleefde

Zijn vrouw Lena overleefde de oorlog en is op 1 december 1953 in Amsterdam hertrouwd, met Asser Braasem (geboren 5 augustus 1888 Amsterdam, overleden 26 oktober 1962 Amsterdam).

Tot slot

Bronnen: Stadsarchief Amsterdam (archiefkaart, persoonskaart, militieregister, politierapport), Arolsen Archieven (kaart Joodse Raad, lijst Mauthausen, Westerbork lijst).

De gevonden informatie zal ook gedeeld worden op het Digitale Joods Monument.